Tips nodig? Zo kun je een lied zoeken. Hier vind je een overzicht van alle liedbundels.
Wil je ons werk steunen? Hier vind je meer over doneren of koop onze unieke Ubi-cari-tas.
|
Bij de Jakobsbron
Mogelijk staat het ook in andere liedbundels. Kijk hiervoor in de infobox rechts, onder het kopje 'Liedbundels'.
| Bij de Jakobsbron Samaritaanse vrouw | |
| Genre | Bijbels vertellied |
| Vorm | Lied met refrein |
| Herkomst | |
| Taal | Nederlands |
| Land | Nederland |
| Periode | 20e eeuw |
| Tekst | |
| Dichter | Ria Borkent |
| Vertaler | Gerrit Groeneveld (Fr) |
| Bijbelplaats | Johannes 4:1-26 |
| Metrisch | 5-7-8-5-7-6/8-7-8-7 |
| Muziek | |
| Componist | Willem Vogel |
| Melodie | Bij de Jakobsbron |
| Solmisatie | 1-2-3-3-3/5-1-1-2-2-2-2-3 |
| Gebruik | |
| Liturgie | Rond de Schriften |
| Bijbels persoon | Jakob Samaritaanse vrouw |
| Trefwoord | Gender neutraal |
| Liedbundels | |
| Liedboek 2013 188 | |
| Gereformeerd Kerkboek Gezang 56 | |
| Lieteboek 2013 188 | |
| Zing met de hemelboden 32 | |
| Een vogel is er thuis 40 | |
Bij de Jakobsbron is een Bijbels vertellied geschreven door Ria Borkent. Ze schreef het bij het verhaal van de ontmoeting tussen Jezus en de Samaritaanse vrouw. De melodie is van Willem Vogel.
Inhoud
Opname beluisteren
- Willem Vogel nam Bij de Jakobsbron op op zijn cd Geef stem aan de Eeuwige. NC 9801
- Ria Borkent nam het lied op op haar cd Zing met de hemelboden, Cantilena. BM 2071
Dorpskerk Eelde
Met beelden uit Wales en Israel
- Henk Lemckert op Orgel Abdijkerk van Loosduinen C.F. in sopraan (www.liedboekzettingen.nl) [1]
- Cantate Deo Ouderkerk aan den Amstel, Amstellandse Cantorij Aalsmeer en Kleine Cantorij Hilversum o.l.v. Willem Vogel; Eric Jan Joosse, orgel op https://www.liedboekcompendium.nl/lied/188-bij-de-jakobsbron-1_8_1
Tekst
De tekst is geschreven bij Johannes 4, de ontmoeting tussen Jezus en de Samaritaanse vrouw, en heeft vier coupletten en een refrein. De tekst van het refrein luidt:
Wij horen helder het geleuid
van levendmakend water.
Kom, schenk uw woord als water uit,
vervul ons met genade.
Bij str. 1: ‘het middaguur der schaamte’: het hete middaguur was een ongewoon tijdstip om water te halen. Vrouwen deden dit in de koele avond. Het feit dat deze vrouw op het heetst van de dag kwam, kan duiden op sociale afkeuring van de kant van het dorp / schaamte van haar kant.
De beginregels van de 4 strofen:
- 1. Bij de Jakobsbron stond ik dorstig in de zon
- 2. Als je wist, sprak Hij, van Gods gave, jij zou mij nu om levend water vragen
- 3. Als een springfontein zal het water in je zijn,
- 4. Meer dan Jakob, Gij die uw bron ontsluit voor mij
Ontstaan
Het lied Bij de Jakobsbron is ontstaan na een verzoek van de Interkerkelijke Stichting voor het Kerklied (ISK), die bij Johannes 4, de Samaritaanse vrouw, graag een lied wilde.
Inhoud
De tekst is geschreven als een dialoog tussen Jezus en de vrouw, geschreven vanuit het perspectief van de vrouw. Jezus en zij raken in gesprek bij de bron. Het lied opent en sluit met de verwondering van de vrouw.
Het feit dat zij vrouw is èn Samaritaanse, zou – vanuit de toenmalige cultuur - een dubbele reden voor Jezus kunnen zijn haar niet aan te spreken. Maar dat doet hij wel, vragenderwijs. De strofen 2 en 3 vertolken zijn bevrijdende boodschap, die begint met het nieuwsgierig makende: ‘Als je wist…’
De gemeente reflecteert op het gezongene in het refrein, met een gebed om vervuld te worden met Gods woord.
Willem Vogel koos ervoor om het refrein twee keer te laten klinken, na strofe 2 en na strofe 4. Hierdoor krijgen strofe 1 en 2 de kans op elkaar te reageren en strofe 3 en 4 ook.
Muziek
Muziekuitgaven
Zie Bij de Jakobsbron (melodie) voor een overzicht van alle (orgel)literatuur en koorbewerkingen van deze melodie.
Hymnologische informatie
- Gerrit Groeneveld heeft de Friese vertaling gemaakt: By de Jakobsput
- De tekst van het refrein is als zelfstandige liedtekst opgenomen in de bundel Een vogel is er thuis en daar voorzien van een melodie van Dirk Zwart: zie Wij horen helder het geluid.
Liturgisch gebruik
Het lied is te zingen bij de lezing van Johannes 4, en daarnaast bij thema’s als levend water, bron (van genade), missionaire gemeente, bekering, dialoog en ontmoeting, ‘Als je wist…’. Het refrein wordt in sommige gemeenten gebruikt als acclamatie op de Schriftlezing. Zie Hymnologische informatie. Dit gebruik is dan los van het lied en los van Johannes 4.
Literatuur
Toelichting:
- Liedboekcompendium: https://www.liedboekcompendium.nl/lied/188-bij-de-jakobsbron-1_8_1
